ახალი და ძლიერი ქართული სახელმწიფოს მშენებლობა მრავალ ასპექტთან ერთად უკავშირდება ხელისუფლების სამივე შტოს საქმიანობის ეფექტიანობის ამაღლებას,რეფორმირებას, კორუფციასთან და სიღარიბესთან ბრძოლას, ეკონომიკის სტაბილური განვითარების ხელშეწყობასა და სხვა. ერთ-ერთი ასეთი სახელმწიფოებრივიმნიშვნელობის სფეროა კანონშემოქმედებითი საქმიანობის მოდერნიზება.

სრულყოფილი საკანონმდებლო სივრცისა და კანონშემოქმედებითი მწყობრი სისტემის არსებობა, ამ კუთხით საკანონმდებლო და აღმასრულებელი ხელისუფლებისსაქმიანობის რაციონალიზება და ეფექტიანობის ამაღლება ქვეყნის სტაბილური და დემოკრატიული განვითარების საფუძველი და გარანტიაა.

სწორედ ამ მნიშვნელოვანი სფეროს მხარდაჭერას ისახავს მიზნად საქართველოს პარლამენტისა და გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის განვითარებისპროგრამის (UNDP) პროექტი “საქართველოს პარლამენტისა და მთავრობის საქმიანობის ეფექტიანობისა და ტრანსპარენტობის გაუმჯობესება”, რომლისრეალიზება ოფიციალურად დაიწყო 2004 წლის 1 ივნისიდან.

პროექტი მომზადდა საქართველოს პარლამენტის ინიციატივით და მხარდაჭერით, საქართველოში გაეროს განვითარების პროგრამის წარმომადგენლობის ეროვნულკონსულტანტთა ჯგუფის მიერ.

პროექტი დაფინანსებულია საქართველოს მთავრობისა და  გაეროს განვითარების პროგრამის მიერ. პროექტის რეალიზებისთვის გამოყოფილი თანხა წარმოადგენსგრანტს და მისი ხანგრძლივობაა 36 თვე. პროექტის ეროვნული დირექტორია საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარე ქ-ნი ნინო ბურჯანაძე.

პროექტის ძირითადი მიზანია ხელი შეუწყოს საკანონმდებლო და აღმასრულებელი ხელისუფლების კანონშემოქმედებითი საქმიანობის მოდერნიზებას, რაცხელისუფლების ამ ორ შტოს შორის თანამშრომლობას უფრო ეფექტიანს, გამჭვირვალესა და ჰარმონიულს გახდის. პროექტი დაფუძნებულია თანამედროვემეთოდოლოგიურ მიღწევებსა და საინფორმაციო და საკომუნიკაციო ტექნოლოგიებზე და ითვალისწინებს საქართველოში არსებულ რეალობას.

პროექტი ერთდროულად სრულდება საკანონმდებლო და აღმასრულებელი ხელისუფლების უმაღლეს რგოლებში – საქართველოს პარლამენტსა და მთავრობაში. ესგარკვეულწილად სტიმული და კატალიზატორი გახდება ამ ორ სახელმწიფო ინსტიტუტს შორის უწყებათაშორისი ურთიერთობათა დახვეწის, აქტიური,კონსტრუქციული და ეფექტიანი თანამშრომლობისთვის.

პრობლემები, რომლებიც უნდა გადაწყვიტოს პროექტმა, საქართველოში კანონშემოქმედებითი საქმიანობის რაციონალიზებას, ამ პროცესში მონაწილე ინსტიტუციურირგოლების უნარ-შესაძლებლობების გაზრდას და მათი საქმიანობის ეფექტიანობის ამაღლებას, დანერგილი ინოვაციების სტაბილურობასა და მათ შემდგომ განვითარებასშეეხება. იგი მოიცავს სამ მნიშვნელოვან სფეროს:

v     პარლამენტის კანონშემოქმედებით საქმიანობას და შესაბამის პროცედურებს;

v     აღმასრულებელ ხელისუფლებაში (საქართველოს პრეზიდენტის ადმინისტრაცია; პრეზიდენტის საპარლამენტო მდივანი და მისი ოფისი; მთავრობის კანცელარია;სამინისტროები, განსაკუთრებით იუსტიციის სამინისტრო) კანონპროექტების მომზადება-განხილვასა და შესაბამის პროცედურებს;

v     კანონშემოქმედებით საქმიანობაში საკანონმდებლო და აღმასრულებელ ხელისუფლებას შორის ურთიერთობებსა და შესაბამის პროცედურებს.

პროექტი შედგება ხუთი ძირითადი კომპონენტისგან:

Ø      კანონშემოქმედებითი საქმიანობის სრულყოფა;

Ø      მართვის პროცედურების გაუმჯობესება;

Ø     საზოგადოებასთან ურთიერთობების განვითარება, კანონშემოქმედებით საქმიანობაში სამოქალაქო საზოგადოების მონაწილეობის გააქტიურებისმხარდაჭერისა და ამ პროცესების გამჭვირვალობის ხელშეწყობა;

Ø     ადამიანური რესურსების განვითარების, პერსონალის მართვისა და ტრეინინგების სისტემის სრულყოფა;

Ø     თანამედროვე საინფორმაციო და საკომუნიკაციო ტექნოლოგიებისა და სხვა ტექნიკური საშუალებების დანერგვა და აქტიური გამოყენება.                        

პროექტის ამ ხუთი ამოცანის განხორციელება მოიცავს ორ ორგანიზაციულ-ტექნიკურ ფაზას და ხუთ ეტაპს. პროექტის განხორციელების ყველა ეტაპი ითვალისწინებს:

ü     პოლიტიკის შემუშავებისა და ინფორმაციის ურთიერთგაცვლისთვის უნარ-ჩვევების ჩამოყალიბებას და გაძლიერებას;

ü      ხელისუფლების საქმიანობის ტრანსპარენტობას და ანგარიშვალდებულებას;

ü     მეთოდოლოგიური სახელმძღვანელოების, ლექსიკონების, მომხმარებელთა სახელმძღვანელოების, ინსტრუქციების და ა.შ. მომზადებას და გამოცემას;

ü     სახელმწიფო მოხელეების ტრეინინგებს;

ü     ახალი მიდგომების, მეთოდების და ტექნოლოგიების დანერგვას და აპრობირებას;

ü      შედეგების ინსტიტუციონალიზაციას და ოფიციალიზებას.

პროექტის არეალი ძირითადათ პარლამენტის აპარატია, ხოლო მისი წარმატებული  განვითარების შედეგად აიგება პარლამენტის უწყებრივი/კორპორატიული მართვისსაინფორმაციო სისტემა (INMIS).

პროექტის ხუთი კომპონენტის ფარგლებში განსაზღვრულია შემდეგი სამუშაოების განხორციელება:

კანონშემოქმედებითი საქმიანობის სრულყოფა:

• საკანონმდებლოდააღმასრულებელხელისუფლებაშიკანონპროექტებისმომზადებისადაგანხილვისეფექტიანიმექანიზმისშექმნადასრულყოფილადფუნქციონირებისუზრუნველყოფა;
• კანონპროექტებისმომზადებისადაგანხილვისპროცესშისაკანონმდებლოდააღმასრულებელიხელისუფლებისსაქმიანობისჰარმონიზების,კონსტრუქციულითანამშრომლობისუზრუნველყოფა;
• კანონპროექტებისმომზადებისადაწინასწარიგანხილვისმოდერნიზებულიდაოფიციალიზებულიპროცედურებისშესრულებისკონტროლისეფექტიანისისტემისშექმნადაამოქმედება;
• კანონპროექტებისმომზადებისადაგანხილვისსტრატეგიულიდაგეგმვისსრულიადახალიმეთოდიკისმომზადებადაადაპტირება–ყოველიკანონპროექტისპრიორიტეტულობისეროვნულიუსაფრთხოების,სოციალური,ეკონომიკური,პოლიტიკურიდასხვააუცილებელიპარამეტრებითდასაბუთება;
• კანონპროექტებისმომზადებისადაგანხილვისპროცედურებშიმონაწილემოხელეთაპროფესიონალიზმის,პასუხისმგებლობისდონის,შრომისკულტურისდაეფექტიანობისარსებითადგაზრდა.

მართვის პროცედურების გაუმჯობესება:

• თანამედროვეტექნოლოგიებისსაფუძველზეკანონშემოქმედებითისაქმიანობისინფორმაციულიუზრუნველყოფისსისტემისმოდერნიზებაპარლამენტში;
• პარლამენტისდოკუმენტმოძრაობისშიდაპროცედურებისრაციონალიზება;
• პარლამენტისმთავრობასთან,სამინისტროებთანდასხვასახელისუფლოორგანოებთანდოკუმენტმოძრაობისსისტემისსრულყოფა;
• პარლამენტისსაქმიანობისსტრატეგიულიდაოპერატიულიდაგეგმვისსრულყოფისრეკომენდაციებისმომზადება;
• პარლამენტშიშემოსულიოფიციალურიდოკუმენტებისადამოქალაქეთაწერილებისთანამედროვე,სრულყოფილიკლასიფიკატორისშექმნა;
• პარლამენტისაპარატისმოდელის(ორგანიზაციულისტრუქტურის)რაციონალიზებისრეკომენდაციებისმომზადება;
• შიდასაპარლამენტო,მათშორისკანონპროექტებზეშენიშვნებისსისტემატიზების,გადაგზავნის,განხილვისადაშეთანხმების,მათიმართვისადაადმინისტრირებისპროცედურებისრაციონალიზება;ეფექტიანადმოქმედიშესაბამისისისტემისშექმნა;
• პარლამენტისრეგლამენტისადააპარატისდებულებისგანვითარება-სრულყოფისრეკომენდაციებისმომზადება.

საზოგადოებასთან ურთიერთობების განვითარება, კანონშემოქმედებით საქმიანობაში სამოქალაქო საზოგადოების მონაწილეობის გააქტიურებისმხარდაჭერისა და ამ პროცესების გამჭვირვალობის ხელშეწყობა:

• პარლამენტისსაზოგადოებასთანურთიერთობისგანვითარებისდაკანონშემოქმედებითსაქმიანობაშისამოქალაქოსაზოგადოებისაქტიურიმონაწილეობისხელშეწყობისსტრატეგიისდაპროგრამისმომზადება,შეთანხმებადაოფიციალიზება;
• კანონშემოქმედებითიპროცესისდემოკრატიზებისდაგამჭვირვალებისარსებითადგაზრდა;
• კანონშემოქმედებითპროცესშისამოქალაქოსაზოგადოებისთანამონაწილეობისდაპასუხისმგებლობისგაზრდა;
• პარლამენტისსაზოგადოებასთანურთიერთობისინსტიტუციურირგოლებისსაქმიანობისმოდერნიზება,მათიახალიუნარ-შესაძლებლობებისშექმნადაგანვითარება;
• პარლამენტშიმოქალაქეთამიღების,მათიწერილებისადაგანცხადებებისსისტემატიზების,ანალიზისადამათზერეაგირებისსისტემისმოდერნიზება;
• ეროვნულიბიბლიოთეკისბაზაზეკანონშემოქმედებითიპროცესისშემდგომიდემოკრატიზებისადაპარლამენტისსაზოგადოებასთანურთიერთობისსრულყოფისსრულიადახალი,ფასილიტატორულიფუნქციისმქონეინსტიტუციურირგოლისშექმნადამისიეფექტიანადფუნქციონირებისხელშეწყობა;
• დეპუტატებისადაპარლამენტისაპარატისმოხელეთამიერუშუალოდთავიანთისამუშაოადგილებიდანეროვნულიბიბლიოთეკისრესურსებითსარგებლობისშესაძლებლობებისშექმნა;
• პარლამენტისკანონშემოქმედებითისაქმიანობისშესახებფართოსაზოგადოებრიობისინფორმირებისარსებულიმექანიზმისრაციონალიზება;
• კანონშემოქმედებითსაქმიანობაზედაშესაბამისიპროცედურებისგანხორციელებაზესაზოგადოებრივიკონტროლისგაძლიერება;
• კანონშემოქმედებითისაქმიანობისმთელიპროცესისდემოკრატიზაციისდაგამჭვირვალობისდონისმნიშვნელოვანიამაღლებისშედეგადპარლამენტისადააღმასრულებელიხელისუფლებისშესაბამისიუწყებებისპოზიტიურისაზოგადოებრივიიმიჯისფორმირება.

ადამიანური რესურსების განვითარების, პერსონალის მართვისა და ტრეინინგების სისტემის სრულყოფა:

• პარლამენტისაპარატისპერსონალისმენეჯმენტისადაადამიანურირესურსებისგანვითარებისსტრატეგიულიპროგრამისმომზადება,ოფიციალიზებადარეალიზება;
• მოხელეთამაღალიპროფესიონალიზმისდაპასუხისმგებლობისუნარ-ჩვევებისჩამოყალიბებადაგაძლიერება;
• პერსონალისმართვისძირითადიპროცედურების(მოზიდვა,შერჩევა,კონკურსებისადაატესტირებისჩატარებადასხვა)რაციონალიზება;
• პარლამენტისაპარატისკადრებისსაკითხთადეპარტამენტისუნარ-შესაძლებლობებისგაზრდა;
• პარლამენტისაპარატისმოხელეთარეზერვისფორმირებისმექანიზმისშექმნა;
• მეთოდურიდატექნიკურიაღჭურვისთვალსაზრისითთანამედროვესასწავლოცენტრისშექმნადაეფექტიანადფუნქციონირებისმხარდაჭერა;
• პროექტისყველამიმართულებისინოვაციებთანდაკავშირებითტრეინინგებისციკლებისჩატარებარამდენიმეასეულიმოხელისთვის;მათიპროფესიონალიზმისარსებითადამაღლება,რაცმნიშვნელოვნადგაზრდისკანონშემოქმედებითისაქმიანობისეფექტიანობას;
• ტრეინინგებისყოველიციკლისუზრუნველყოფასახელმძღვანელოებით,ინსტრუქციებით,დამხმარემასალებით,ტექნიკურისაშუალებებით.

თანამედროვე საინფორმაციო-საკომუნიკაციო ტექნოლოგიებისა და სხვა ტექნიკური საშუალებების დანერგვა და აქტიური გამოყენება:

• პარლამენტისერთიანილოკალურიკომპიუტერულიქსელის(LAN)შექმნა,რომელიცმოიცავსპარლამენტისშენობისუველაოთახს.
• პარლამენტისერთიანილოკალურიკომპიუტერულიქსელისჩართვათბილისისსახელმწიფოუწყებათაშორისკომპიუტერულქსელში(MAN);
• პარლამენტისლოკალურიკომპიუტერულიქსელისდაკავშირებამთავრობისკანცელარიის,პრეზიდენტისადმინისტრაციის,იუსტიციისსამინისტროსკომპიუტერულქსელებთან,ეროვნულბიბლიოთეკასთან,სხვაუწყებებთან;
• პარლამენტისაღჭურვაუახლესიკომპიუტერული,პერიფერიული,ოფის,დამედიატექნიკითდასპეციალურიმოწყობილობებით;
• საქართველოსპარლამენტისუწყებრივი/კორპორატიულიმართვისსაინფორმაციოსისტემის(INMIS)დაპროექტება,შექმნა,განვითარება,დანერგვადაადაპტირება,რომელიცმრავალპროგრამულიუზრუნველყოფისსისტემასადამოდულთანერთადშეიცავსაგრეთვე,კანონპროექტებისმომზადებისადაწინასწარიგანხილვისმოდერნიზებულიპროცედურებისგანხორციელებისადაკონტროლისსპეციალურკომპიუტერულპროგრამებს;
• პარლამენტისინფორმატიკისდეპარტამენტისუნარ-შესაძლებლობებისგაძლიერება;
• პარლამენტისუზრუნველყოფაინტერნეტ-სერვისით;
• პარლამენტისვებსაიტისგანვითარებადამდგრადობისუზრუნველყოფა.

პროექტის ყველა ინოვაცია ოფიციალიზებული, ხოლო საჭიროების შემთხვევაში ინსტიტუციონირებული იქნება პარლამენტის თავმჯდომარის, პრეზიდენტის,პრემიერ-მინისტრის, სხვა სახელმწიფო უწყებების ხელმძღვანელთა აქტებით.